3 sposoby na zgrzewanie rur z tworzyw sztucznych

Zgrzewanie to jedna z najpopularniejszych metod łączenia rur z tworzyw sztucznych.

Istnieje kilka podstawowych sposobów wykonywania połączeń zgrzewanych, gdzie wykorzystuje się przejście materiału w stan plastyczny spowodowany działaniem temperatury. W procesie tym, uplastycznieniu ulega tylko niewielki fragment materiału. Stan ten można osiągnąć przy zastosowaniu różnych metod oraz sprzętu.

Do podstawowych sposobów zgrzewania zaliczamy:

  • zgrzewanie elektrooporowe
  •  doczołowe
  •  mufowe (polifuzyjne)

Wszystkie metody mają swoją określoną specyfikę. Poniżej przedstawiam krótką charakterystykę każdej z nich.

Zgrzewanie rur z PP-R- metody

1. Zgrzewanie elektrooporowe

Zgrzewanie elektrooporowe to metoda, która wykorzystuje specjalne kształtki. W korpusie mają one umieszczony element grzewczy w postaci zwiniętego drut oporowego. Zgrzewarka elektrooporowa powoduje przepływ prądu przez kształtkę, a drut oporowy rozgrzewając się do odpowiedniej temperatury topi materiał i następuje trwałe połączenie kształtki z rurą.

Zgrzewanie elektrooporowe
Zgrzewanie elektrooporowe
Kształtka z drutem oporowym
Kształtka z drutem oporowym www.rutlandplastics.co.uk

Zgrzewanie elektrooporowe krok po kroku

Aby otrzymać wysokiej jakości zgrzew, warto przestrzegać kilku podstawowych wytycznych:

  • odpowiednie przygotowanie końcówek – muszą być ucięte pod kątem prostym oraz na głębokości włożenia rury do kształtki, powinno się usunąć zewnętrzną, utlenioną warstwę (przy pomocy skrobaka)
  • końcówki rur nie mogą mieć ostrych krawędzi
  • rura powinna być okrągła tzn. jej owalność nie może przekraczać więcej niż 1,5% zewnętrznej średnicy D
  • powierzchnie zgrzewane nie mogą być brudne – przy pomocy ściereczki czyścimy zarówno rurę jaki i wnętrze kształtki. Do czyszczenia i odtłuszczania można zastosować np. spirytus rektyfikowany
  • podczas procesu zgrzewania staramy się utrzymać w osi wszystkie łączone elementy
  • rura nie może swobodnie wisieć i obciążać zgrzewu oraz kształtki – stosując specjalne uchwyty unikamy przemieszczeń elementów podczas zgrzewania
  • parametry zgrzewania (napięcie, czas zgrzewania oraz czas stygnięcia) przekazywane są do zgrzewarki poprzez zeskanowanie kodu kreskowego znajdującego się na kształtce
  • jeżeli z jakiś przyczyn zgrzewanie zostanie przerwane, zostawiamy złącze do wystygnięcia, nie próbując nic poprawiać

Zgrzewanie elektrooporowe to proces w pełni zautomatyzowany. Po spełnieniu podstawowych zasad, uzyskujemy wysokiej jakości zgrzew, a wytrzymałość materiału w miejscu łączenia nie ulega pogorszeniu.

Skanowanie parametrów zgrzewania
Skanowanie parametrów zgrzewania www.hurtownieinstalacyjne.pl
Uchwyt do mocowania rur podczas zgrzewania
Uchwyt do mocowania rur podczas zgrzewania

2. Zgrzewanie doczołowe

Zgrzewanie doczołowe sprawdzi się doskonale wszędzie tam, gdzie należy trwale połączyć ze sobą rury o dużych średnicach. Idea zgrzewania doczołowego jest bardzo prosta – nagrzewamy do odpowiedniej temperatury czoło rury i kształtki, a następnie przy pomocy docisku mechanicznego spajamy ze sobą oba elementy. Biorąc pod uwagę szybkość wykonywania zgrzewu, metoda ma zastosowanie przy montażu dużych rur na większą skalę.

Zgrzewanie doczołowe
Zgrzewanie doczołowe – etapy

Zgrzewanie doczołowe – na co zwrócić uwagę?

Jak każda metoda, również zgrzewanie doczołowe wymaga odpowiedniego przygotowania i zachowania kilku podstawowych zasad. Oto niektóre z nich:

Przygotowanie

  • rurociągi i kształtki, a zwłaszcza ich zgrzewane powierzchnie należy chronić przed niekorzystnym wpływem warunków atmosferycznych (np. przed nadmiernym nagrzaniem przez słońce)
  • końcówki rur nie mogą być uszkodzone, a bezpośrednio przed zgrzewaniem powinno się je oczyścić i odtłuścić stosując np. szybko odparowujący rozpuszczalnik
  • papier ścierny przeznaczony do czyszczenia zgrzewanej końcówki rury również musi być czysty i najlepiej wcześniej nieużywany
  • jeśli końcówka rury jest owalna,  kalibrujemy ją za pomocą specjalnego przyrządu

Podgrzewanie

  • płyta grzewcza musi być czysta i wolna od tłustych zanieczyszczeń
  • ważne jest, aby sprawdzić dokładność dopasowania powierzchni zgrzewanych do płyty grzewczej – szerokość szczeliny powinna być zgodna z obowiązującymi normami. Wg normy DVS 2207-1 (Zgrzewanie materiałów termoplastycznych – Zgrzewanie rur, elementów rurociągów oraz płyt z PE-HD z użyciem narzędzi grzewczych) dla średnic mniejszych lub równych 355 mm dopuszczalna szerokość szczeliny wynosi mniej niż 0,5 mm. Dla rur o średnicach od 400 mm do 630 mm szczelina powinna być mniejsza niż 1 mm
  • powierzchnie czołowe zgrzewanych rur wyrównujemy poprzez dociśnięcie ich do płyty grzewczej (ciśnienie wyrównania), dzięki temu stają się one współpłaszczyznowe
  • podczas nagrzewania, końcówki rur dociskajmy pod małym ciśnieniem – poniżej 0,01 N/mm2 
  • nagrzewanie trwa aż do momentu osiągnięcia właściwej temperatury zgrzewania

Zgrzewanie

  • należy przestrzegać czasów nagrzewania końcówki rury – około 10 s / 1 mm grubości ścianki rury
  • temperatura elementu grzejnego zgrzewarki powinna mieścić się w zakresie 200 0C – 220 0C
  • po osiągnięciu odpowiedniej temperatury należy oddzielić zgrzewarkę od rozgrzanych końcówek –  w tym momencie nie może dojść zanieczyszczenia, czy uszkodzenia rozgrzanych stref
  • czas przestawienia powinien być jak najkrótszy, nie wolno opuścić do wystygnięcia uplastycznionego materiału
  • po usunięciu płyty grzewczej, rury początkowo dociskamy z minimalną siłą przechodząc płynnie, najlepiej liniowo do coraz większej siły. Ciśnienie łączenia to około 0,15 N/mm2, a zgrzanie następuje po upływie odpowiedniego czasu
  • podczas zgrzewania dopilnujmy, aby rurociągi były stabilnie zamocowane, co pozwoli zachować współosiowość łączonych elementów – dopuszczalne odchylenie wg DVS 2207-1 wynosi 0,1 x grubość ścianki
  • na zgrzewie powinna powstać podwójna wypływka o odpowiedniej wysokości
  • obciążenie można zdjąć dopiero po zakończonej fazie chłodzenia zgrzewu i osiągnięciu temperatury otoczenia
Zgrzewanie doczołowe
Zgrzewanie doczołowe

3. Zgrzewanie mufowe (polifuzyjne)

Zgrzewanie mufowe z powodzeniem możemy zastosować podczas wykonywania instalacji w naszym domu. Wykorzystujemy tu zgrzewarkę polifuzyjną (mufową) wyposażoną w odpowiednie kamienie grzewcze – mufę oraz trzpień. Aby  wykonywać dobrej jakości połączenia zgrzewane, musimy pamiętać o odpowiednich czasach nagrzewania oraz kilku innych, równie ważnych rzeczach.

Jeżeli chcesz się dowiedzieć więcej na ten temat, zachęcam Cię do pobrania darmowego e-booka Zgrzewanie rur z PP-R, gdzie dokładnie opisuję jak krok po kroku wygląda zgrzewanie polifuzyjne instalacji z tworzyw sztucznych.

 

5 2 votes
Article Rating
Subscribe
Powiadom o
guest
2 komentarzy
Oldest
Newest Most Voted
Inline Feedbacks
View all comments
Krzysztof
Krzysztof
3 miesięcy temu

W artykule jest błąd. Jest napisane „nie używany”, a powinno być „nieużywany”. Pozdrawiam

NEWSLETTER

Zapisz się i bądź na bieżąco z najnowszymi wpisami!

2
0
Would love your thoughts, please comment.x
()
x